Betrokken journalistiek, het thema van de VNOJ-docentendag van 24 april 2019.

Betrokken journalistiek, dat klinkt gevaarlijk. Want hoe betrokken kun en mag je zijn als journalist? Betrokkenheid binnen de journalistiek wordt vaak gezien als afhankelijk, partijdig en bevooroordeeld, maar is dat ook zo? Wat als betrokkenheid inhoudt dat je je bewust bent van je eigen waarden en motieven? Is een journalist die transparant is over zijn motieven, niet veel beter controleerbaar dan iemand die zich verschuilt achter zijn vermeende objectiviteit?

Er is de afgelopen jaren tijdens onze docentendagen van de VNOJ veel aandacht besteed aan alles rondom vernieuwing in de journalistiek. Maar in 2019 hebben we, onder aansturing van de opleiding journalistiek van Christelijke Hogeschool Ede, ingezoomd op de journalist als persoon. Wat is je attitude, waar sta je voor? We willen de studenten die we opleiden, voortdurend de vraag stellen of verhalen in de media deugen. Worden actuele gebeurtenissen in het juiste perspectief geplaatst of zijn er verhalen te vertalen naar versies die beter recht doen aan de situatie? Door te schiften tussen verhalen die deugen en verhalen die niet deugen, dragen journalisten bij aan de hygiëne van het publieke debat.

Hoe kunnen we jonge journalisten stimuleren en uitdagen om hun verantwoordelijkheid en rol als journalist in de maatschappij actief vorm te geven? Hoe kunnen zij betrokken professionals zijn die geen makkelijk infotainment maken, maar burgers prikkelen, uitdagen en het publieke debat versterken? En daarbij niet pretenderen ‘objectieve verslaggevers’ te zijn, maar zelfreflectief zijn en constructief hun eigen waarden en levensbeschouwing meenemen in hun werk. Vragen die centraal stonden tijdens de docentendag van 24 april 2019.

Mediatrateeg Klaske Tameling verzorgde de keynote speech.
“2019 wordt het jaar van de journalist zelf”, zo luidde de voorspelling van Klaske Tameling (1984) op de site van het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek. Journalistiek is mensenwerk, maar wie de afgelopen jaren congressen bezocht of artikelen las over de toekomst van het vak, kreeg vooral veel te horen over nieuwe technologieën en veranderende verdienmodellen. Dat zijn volgens Tameling relevante aspecten, maar het wordt tijd om het daarnaast weer eens over onszelf te hebben: over de journalist en de manier waarop we ons vak uitoefenen. Wat leren we studenten Journalistiek over de sociale kanten van het vak zoals het (interdisciplinair) samenwerken met collega’s en met ons publiek? Hoe verhouden we ons tot de maatschappij en welke journalistieke attitude is toekomstbestendig?

WORKSHOPS

Het programma van de workshops en ronde tafels vind je hier.